การแยกและคัดเลือกแบคทีเรียส่งเสริมการเจริญเติบโตของพืช จากดินบริเวณรอบรากและต้นข้าว Isolation and screening of plant growth promoting bacteria (PGPB) from rice (Oryza sativa) and rhizosphere soil

จริยา อุบลรัตน์, สมพร มูลมั่งมี, นงพงา คุณจักร, ดวงทิพย์ มูลมั่งมี

Abstract


การศึกษานี้เป็นการแยกและคัดเลือกแบคทีเรียที่มีคุณสมบัติส่งเสริมการเจริญเติบโตของพืชจากส่วนของราก ลำต้น และดินบริเวณรอบรากต้นข้าว สามารถแยกเชื้อแบคทีเรียได้ทั้งหมดจำนวน 478 ไอโซเลท ทำการทดสอบประสิทธิภาพในการละลายธาตุฟอสฟอรัสในรูปของไตรแคลเซียมฟอสเฟต (Ca3(PO4)2) และธาตุสังกะสีในรูปของซิงค์ออกไซด์ (ZnO) จากการทดลองพบเชื้อไอโซเลท AS10-1 และ AR9-1 มีประสิทธิภาพในการละลาย Ca3(PO4)2 และ ZnO ได้สูงที่สุด โดยมีค่าดัชนีวงใสรอบโคโลนีเท่ากับ 1.85 และ 3.43 ตามลำดับ เมื่อเปรียบเทียบกับ Gluconacetobacter diazotrophicus BCC 20215 และ G. azotocaptans BCC 36449 สายพันธุ์อ้างอิง พบว่าการละลายธาตุฟอสฟอรัสมีค่าดัชนีวงใสรอบโคโลนีเท่ากับ 1.16 และ 2.38 ส่วนการละลายธาตุสังกะสีมีค่าดัชนีวงใสรอบโคโลนีเท่ากับ 1.81 และ 2.57 ตามลำดับ ซึ่งมีค่าต่ำกว่าแบคทีเรียที่คัดเลือกได้จากงานวิจัยนี้ จากนั้นคัดเลือกแบคทีเรียที่มีประสิทธิภาพในการละลายธาตุอาหารทั้งสองได้ดีจำนวน 41 ไอโซเลต เพื่อทดสอบการผลิตกรดอินโดลอะซิติก และการตรึงไนโตรเจนโดยทางอ้อมด้วยวิธี  Nessler's reagent พบแบคทีเรียไอโซเลท AB6-3 มีประสิทธิภาพในการผลิตกรดอินโดลอะซิติกได้สูงสุดเท่ากับ 58.25 ไมโครกรัมต่อมิลลิลิตร ซึ่งผลิตได้สูงกว่าแบคทีเรียสายพันธุ์อ้างอิงถึง 3 และ 4.5 เท่า ตามลำดับ และพบแบคทีเรียไอโซเลท NB3-3 สามารถตรึงไนโตรเจนได้สูงที่สุด และจากการพิสูจน์เอกลักษณ์แบคทีเรียส่งเสริมการเจริญเติบโตของพืชจำนวน 41 ไอโซเลท ด้วยการตรวจวิเคราะห์ลำดับเบสชิ้นส่วนของยีน 16S rDNA จากผลการทดลองสามารถจัดอยู่ในจีนัส Gluconacetobacter sp., Cosenzaea sp., Serratia sp.,  Ochrobactrum sp., Asaia sp.,  Bukholderia sp. และ Pseudomonas sp.

 

This study was to isolate and screen growth promoting bacteria from root, stem of rice and rhizosphere soil samples. The totally 478 bacterial isolates was isolated and screened for phosphate (P) and zinc (Zn) solubilizing activities using tricalcium phosphate (Ca3(PO4)2) and zinc oxide (ZnO) as the substrates. The results showed that the isolate AS10-1 and AR9-1 were the best of P and Zn solubilizing strains.  They had solubilizing clear zone index of 1.85 and 3.43 cm, respectively. When compared to the reference strains of Gluconacetobacter azotocaptans BCC 36449 and G. diazotrophicus BCC 20215, indicating that the reference strains exhibited solubilizing clear zone index of 1.16 and 2.38 cm, respectively which lower than the isolated strains in this study. Screening of 41 effective bacterial isolates capable of both P and Zn solubilization for indole acetic acid production was performed and also indirect nitrogen fixation was measured by Nessler’s method. It was found that the isolate AB6-3 was the highest of Indole-3-acetic acid production with the yield of 58.25 µg/ml. It was interested that this isolate produced 3 and 4.5 times higher than that of two reference strains, respectively. The isolate NB3-3 was found to be the best nitrogen fixing activity. Identification of all 41 plant growth promoting bacteria was done using 16S rRNA gene sequencing. It was classified into eight 8 genera as of Gluconacetobacter sp., Cosenzaea sp., Nguyenibacter sp., Serratia sp., Ochrobactrum sp., Asaia sp., Bukholderia sp. and Pseudomanas sp.


Keywords


แบคทีเรียส่งเสริมการเจริญเติบโตของพืช การละลายธาตุฟอสฟอรัสและสังกะสี กรดอินโดลอะซิติก การตรึงไนโตรเจน

Full Text:

PDF

Refbacks

  • There are currently no refbacks.


SCIENCE  AND  TECHNOLOGY  RMUTT  JOURNAL
คณะวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี
Faculty of Science and Technology
http://www.sci.rmutt.ac.th/stj